اساسنامه

 

 

 

کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد به عنوان  کتابخانه مادر واحد مستقلی است که زیر نظر معاونت پژوهشی دانشگاه به منظور ایجاد تمرکز و هماهنگی و ارتباط بین کتابخانه های دانشگاه، گسترش فعالیت ها،صرفه جویی و جلوگیری از دوباره کاریها با اختیارات کافی بشرح زیر تشکیل می شود: 

 

ماده 1. مجموعه کتابخانه مرکزی

مواد تحقیقاتی شامل : کتب تخصصی گروه‌های آموزشی ، اسناد و مدارک، کلیه کتابهای‌مرجع عمومی و تخصصی  ، پایان نامه های تحصیلی  دانشجویان ارشد و دکتری، ،روزنامه ها و مجلات تحقیقی و نظایر آنها،انتشارات دانشگاههای کشور که جنبه تخصصی و تحقیقی دارند، هستند

 

 

ماده 2. اهداف کتابخانه مرکزی

کتابخانه مرکزی که در واقع نقش کتابخانه مادر را ایفا  می نماید ، دارای اهدافی است که مهمترین آنها بشرح زیر می باشد:

 1-2 کمک به برنامه درسی در سطح وسیع تر برای رشته های متعدد

 2-2 کمک به تحقیقات و دروس در سطح عالی و تخصصی بالاتر از لیسانس  (تحصیلات تکمیلی)

 3-2 کمک به تحقیقات و کادر آموزشی در سطوح عمیق ، گسترده و تخصصی

 4-2 القاء و اعتلای فرهنگ مطالعه و تحقیق

 5-2  گردآوری متون اعم از کتب چاپی فارسی و غیر فارسی ، نشریات ادواری ، اسناد و مدارک ، مواد سمعی و بصری، نسخ خطی و غیره                  

 6-2  اطلاع رسانی در کلیه زمینه های علمی

 7-2  ارائه خط مشی به منظور ایجاد هماهنگی بین کتابخانه های دانشکده ها

 

 

      ماده 3. وظایف کتابخانه مرکزی

1-3  ارتباط مستقیم با کتابخانه ها و مراکز و اسناد، مراکز تحقیقاتی ناشران دولتی وغیر دولتی داخل و خارج

2-3  برنامه ریزی در ارتباط با ایجاد کتابخانه های جدید و گسترش فعالیت ها ی فرهنگی و اجتماعی مربوط به کتابخانه های دانشگاه از جمله بخش مرجع

3-3  قبول سفارشات مواد کتابخانه ها (کتب و نشریات ادواری ، مواد کمک آموزشی سمعی و بصری و قبول سفارشات مواد کتابخانه ها) در صورت لزوم

4-3 انجام خدمات فنی (فهرست نویسی و طبقه بندی و آماده سازی) از طریق دریافت کتب کتابخانه ها با تعیین مدت زمان بندی شده با مساعدت کارکنان کتابخانه ها

5-3  کمک به مسائل تحقیقی و پژوهشی اعضاء هیات علمی و دانشجویان مقاطع مختلف تحصیلی ، خصوصاً مقاطع تحصیلات تکمیلی

6-3  تهیه و تنظیم کتابشناسی ها و فهرست های مشترک

7-3 اخذ کپی از مقالات و تهیه منابع مورد نیاز اعضاء هیات علمی و نیزدانشجویان مقاطع مختلف تحصیلی خصوصاً تحصیلات تکمیلی از مراکز مختلف آموزشی و پژوهشی داخل و خارج ازکشور

8-3  ایجاد هماهنگی بین کتابخانه های دانشکده ها و واحد های دانشگاه

9-3  برگزاری نمایشگاههای کتاب ،اسناد و مدارک در سطح داخلی و بین المللی                    

 تبصره 1: واحدهایی که سفارشات آنها به عهده کتابخانه مرکزی است، بخش فنی کتابخانه مرکزی پس از دریافت کتب،فهرست نویسی،طبقه بندی و آماده سازی آنها با رعایت اولویت لازم انجام خواهد داد و سپس به کتابخانه های مربوط تحویل می دهد

 تبصره 2 : کتابخانه مرکزی ترتیبی دهد که کتابخانه های اقماردر زمینه فهرست نویسی مستقل گردند                                   

 

10-3 تهیه فهرست های مشترک

11-3  کارآموزی و باز آموزی کارکنان کتابخانه ها و تهیه دستور العمل های لازم از طریق کتابخانه و سازمانهایی که در این زمینه فعالیت دارند

12-3 جمع آوری، تجلید و صحافی کتب و نشریات ادواری ،

تبصره : واحدهای دانشگاه می توانند راساً نیز  نسبت به صحافی کتب و نشریات علمی خود اقدام نمایند

 

13-3 بررسی و اظهار نظر در میزان بودجه کتابخانه ها بر اساس پیشنهاد رسیده از دانشکده ها و ارائه آن به مقامات مافوق

 تبصره‌:‌ تخصیص اعتبار بودجه کتابخانه ها با حضور نماینده تام الاختیار کمیته کتاب هر دانشکده صورت می گیرد

 

14-3 راهنمایی مراجعان ، محققان و پژوهشگران در دستیابی به کتب و نشریات علمی

15-3 قبول طرح امانت بین کتابخانه ها در داخل و خارج از کشور

16-3 ارائه خدمات مرجع

17-3 سایر وظایف معمول در کتابخانه های مرکزی و مراکز اسناد دانشگاههای کشور

 

 

ماده 4. ارکان کتابخانه مرکزی

1-4 شورای کتابخانه مرکزی متشکل از : معاونت های پژوهشی ، آموزشی ، مالی و  اداری ، رئیس کتابخانه مرکزی، روسای کتابخانه های دانشکده ها و واحد های دانشگاه

2-4 شورای هماهنگی کتابخانه های دانشگاه  مرکب از: کارشناسان کتابخانه مرکزی و کتابخانه های اقماری و رئیس کتابخانه مرکزی

 

 

ماده 5. بخش های کتابخانه مرکزی

1-5 بخش انتخاب، سفاش و خرید منابع داخلی و خارجی اعم از فارسی و لاتین ، کتب ، نشریات و مجلات علمی

2-5  بخش خدمات فنی (فهرست نویسی و رده بندی ، آماده سازی منابع)

3-5 بخش اسناد و مدارک

4-5  بخش امانت و جوابگویی

5-5  بخش نشریات ادواری (فارسی و لاتین)

6-5  بخش پایان نامه ها  

8-5  بخش مرجع و کتابخانه دیجیتال

 

 

ماده 6. وظایف ارکان کتابخانه مرکزی

1-6  وظایف شورای کتابخانه مرکزی، تصویب سیاستها ، اساسنامه ها، اهداف و شرح وظایف کتابخانه ها،  آئین نامه ها،  پیشنهاد تقسیم بودجه، مقرر نمودن نقش و  میزان همکاری دانشکده ها به منظور توسعه هرچه بیشتر کتابخانه ها

تبصره: حداقل فاصله زمانی تشکیل شورای کتابخانه مرکزی برای هر ترم تحصیلی یک بار می باشد

 

2-6  وظایف شورای هماهنگی کتابخانه های دانشگاه  رسیدگی به کلیه مسائل و امور مربوط به کتاب و کتابخانه های دانشگاه ،ارائه و تدوین آئین نامه های مربوط به پیشرفت و توسعه کتابخانه ها وپیشنهاد آنها به شورای کتابخانه مرکزی می باشد

تبصره: حداقل فاصله زمانی تشکیل شورای هماهنگی هر ماه یک بار می باشد

 

3-6 وظایف مربوط به بخشهای کتابخانه مرکزی توسط شورای هماهنگی تدوین و با تصویب شورای کتابخانه مرکزی  تعیین می گردد.  هدف از تدوین این وظایف باید در جهت مرزبندی تخصصی که موجب افزایش کارآیی هر بخش می گردد ، باشد

 

 

ماده 7. وظایف رئیس کتابخانه مرکزی

براساس مصوبات وزارت علوم ، تحقیقات و فناوری. رئیس کتابخانه مرکزی با حکم معاونت پژوهشی انتخاب وظایف زیر را انجام خواهد داد:

1-7  آشنایی کامل با وظایف و اهداف کتاب

2-7  تماس و مطالعه دائم در امور مربوط به کتاب و کتابداری جهت پیشبرد هدفهای کتابخانه

3-7 بررسی و ارزشیابی برنامه های جاری و آتی پیشنهادی کتابخانه

4-7  تشخیص و تعیین بودجه سالانه مورد نیاز کتابخانه ها در جهت تحقق برنامه ها

5-7  ارزشیابی کمی و کیفی کارکنان کتابخانه مرکزی

6-7  صدور احکام مسئولان اجرایی بخشهای کتابخانه مرکزی

7-7  تعیین شرح وظایف یک یک کارمندان کتابخانه مرکزی و تقسیم کار بین آنان

8-7 دریافت گزارش مستمر کار از کارمندان کتابخانه مرکزی

9-7  شرکت در جلسات اتخاذ تصمیم و برنامه ریزی

10-7 تعیین اولویت های مختلف بین کتابخانه ها

11-7 امضای مکاتبات در بخشهای اطلاعات گیری و اطلاعات رسانی در زمینه کتاب و کتابخانه با مسئولان، سازمانها و موسسات

12-7 مکاتبات با سازمانها و موسسات به منظور اطلاع یابی در حوزه کتاب و کتابخانه  و اطلاع رسانی به هنگام آن به دستگاه متبوع

13-7‌ سرپرستی طرحهای پژوهشی کتابخانه

14-7 مصاحبه با داوطلبان استخدام برای مشاغل مناسب کتابخانه ها

15-7 پیشنهاد در مورد تشویقات ، ترفیعات و .. کارمندان و هر نوع امور مربوط

16-7 بررسی نیازهای پرسنلی و تجهیزاتی کتابخانه ها و پیشنهاد آن به معاونت پژوهشی

17-7 انجام سایر فعالیت ها و وظایف متداول کتابخانه های مرکز و مراکزاسناد دانشگاههای کشور

 

 

کتابخانه های واحد های آموزشی دانشگاه

در هر یک از کتابخانه های واحد های مختلف دانشگاه ، اداره کتابخانه به عهده سرپرست کتابخانه خواهد بود. سرپرست کتابخانه پس از هماهنگی با کتابخانه مرکزی با حکم رئیس واحد مربوط به این سمت منصوب می گردد.

 

 

ماده 8 : وظایف سرپرست کتابخانه

1-8  آشنایی در امور مربوط به کتابخانه و کتابداری

2-8  بررسی نیاز های اولیه کتابخانه و ارائه آن به مقام مافوق

3-8  آشنایی کامل به وظایف و اهداف کتابخانه

4-8  تشخیص برنامه های ضروری ، برنامه ریزی ، تعیین خط مشی کلی و جزیی

5-8  پیش بینی و تعیین بودجه سالانه و ارائه آن به کمیته کتاب

                6-8  پیشنهاد تشکیل جلسات و دعوت اعضاء کمیته کتاب (جهت شرکت در جلسات)

                7-8  تصمیم در مورد ترفیعات ، تشویقات و تنبیهات و ارائه آن به رئیس واحد

                8-8 تقسیم کار وارزشیابی کارکنان در انجام کلیه امور مربوط به کتاب و کتابخانه

                9-8  امضاء مکاتبات مربوط به کتابخانه و تهیه گزارشات لازم

                10-8 انجام سایر وظایف مربوط به شغل

 

 

      ماده 9: کمیته کتاب

به منظور توسعه و گسترش کیفی کتابخانه واحدهای آموزشی کمیته ای به نام "کمیته کتاب" با وظایف زیر تشکیل می گردد:

1-9 انتخاب کتاب، نشریات علمی ، سایر مواد غیر چاپی و تجهیزات مورد نیاز کتابخانه با توجه به فعالیت های آموزشی و پژوهشی دانشکده و تعیین اولویت ها در چهار چوب اهداف آموزشی، با توجه به نیاز واقعی و در نظر گرفتن اصل صرفه جویی

2-9 بررسی منابع موجود کتابخانه، در خصوص حفظ یا عدم نگهداری آن (وجین مجموعه) و ارسال کتب و  نشریات وجین شده به کتابخانه مرکزی جهت ضبط یا هر نوع  اقدام لازم دیگر

 

 

 
 

 

دستور العمل شرایط کلی امانت

ماده 1) هیات علمی (رسمی ـ قراردادی ـ حق التدریس ) ـ دانشجویان سطوح مختلف دانشگاه (کاردانی ـ کارشناسی ـ کارشناسی ارشد ـ دکتری)  و کارکنان (رسمی ـ قراردادی و شرکتی و مامور به خدمت ) دانشگاه می توانند با عضویت در کتابخانه های دانشگاه از منابع آن استفاده نمایند. سایر افراد اعم از هیات علمی و آموزشی و دانشجویان سایر مؤسسات و مراکز دولتی، آموزشی و فرهنگی در صورت عقد قرار داد مؤسسه متبوعشان با دانشگاه با داشتن معرفی نامه بالاترین مقام و یا رابط و موافقت رئیس کتابخانه یا قائم مقام او می توانند از منابع کتابخانه هر واحد دانشگاه در صورت امکان سرویس دهی،استفاده نمایند.

     ماده 2)  عضویت اعضای هیات علمی (رسمی ، پیمانی)  دانشجویان ، پرسنل (رسمی، قراردادی، شرکتی، مامور به خدمت ) دانشگاه می توانند با ارائه گواهی در کتابخانه مرکزی و کتابخانه دانشکده خود عضو شوند. همچنین اعضای مذکور می توانند با ارائه معرفی نامه از کتابخانه مرکزی یا کتابخانه دانشکده خود به عضویت کتابخانه سایر دانشکده ها در آیند

شرایط عضویت در کتابخانه  :  

- تکمیل فرم مخصوص عضویت همراه با تاییدیه مقام مسئول 

 ـ یک قطعه عکس  

- کپی پرینت ثبت نام ترم جاری برای عضویت یا تمدید آن

 

مدت عضویت : 

 - مدت اعتبار عضویت دانشجویان ترمی بوده که با ارائه برگ ثبت نام در هر ترم  قابل تمدید قابل تمدید میباشد .

 ـ مدت اعتبار عضویت اعضای هیات علمی و پرسنل رسمی تا زمان بازنشستگی یا انتقال.

 

     ماده 3) مدت امانت کتاب

                                                                                                                                             

الف. دانشجویان دوره کاردانی و کارشناسی دو نسخه کتاب برای مدت دو هفته

ب. دانشجویان دوره کارشناسی ارشد و دکتری سه نسخه کتاب برای مدت پانزده روز

ج. اعضاء محترم هیات علمی (رسمی ـ قراردادی ـ پیمانی) پنج نسخه کتاب برای مدت یکماه در صورتیکه دانشجوی کارشناسی ارشد یا دکتری و یا عضو هیات علمی دیگری متقاضی همان کتب بوده  باشد عضو هیات علمی موظف است ظرف مدت ده روز نسبت به عودت آن اقدام نماید (در صورتی که کتاب متقاضی دیگری نداشت تا پایان همان نیمسال برای نوبت های بعدی نیز تمدید شده تلقی گردد)

 

د. کارکنان اداری، آموزشی و خدماتی دو نسخه کتاب برای مدت دو هفته

تبصره 1)  تمدید امانت کتاب در صورتی که فرد دیگری تقاضای آن را نکرده باشد بلامانع است. مشروط بر آن که کتاب جهت رسیدگی و تمدید به بخش امانت ارائه شود. دراین صورت تا زمانی که کتاب به کتابخانه عودت نگردد هیچ نوع کتاب و یا منابع دیگر به فرد مذکور به امانت داده نمی شود

تبصره 2)  رئیس کتابخانه هر واحد دانشگاه که دارای کتابخانه می باشد می تواند در موارد ضروری برای اعضاء هیات علمی و دانشجویان مقاطع کارشناسی ارشد و دکتری دانشکده خویش تا هفت نسخه جهت امانت تصمیم گیری نماید

 
 

فصل دوم: دیرکرد کتاب و جرایم

     ماده 4)‌ چنانچه اعضاء  کتابخانه اعم از عضو هیات علمی و کارکنان و دانشجویان کتابهای امانت گرفته شده خود را در موعد تعیین شده به کتابخانه بر نگردانند و یا کتابهای خود را تمدید امانت نکنند مشمول موارد زیر خواهند شد :

 الف. چنانچه ارائه دیر کرد کتاب برای اولین بار و کمتر از یک هفته صورت گیرد مشمول تذکر ،اخطار و نیز ثبت درکارت عضویت خواهد شد.

 ب. چنانچه برای دومین بار مورد فوق تکرار شود برای کتابهای غیر رزرو  روزانه 250 ریال و برای کتاب های رزرو 500 ریال جریمه تعلق خواهد گرفت .

 ج. چنانچه در طول هر نیمسال تحصیلی عمل دیرکرد کتاب تکرار گردد به تشخیص رئیس محترم کتابخانه محرومیت از امانت کتاب به مدت یک ترم را به دنبال خواهد داشت.

تبصره 1) بی نظمی تحویل کتاب به کتابخانه موجب جلوگیری از انتخاب واحد دانشجو در هر نیمسال تحصیلی است.

تبصره 2) چنانچه امانت گیرندگان در حفظ و نگهداری کتاب سهل انگاری (از قبیل پارگی کتاب ،بریدن صفحات ، عکس ها ، نقشه ها و یا هر قسمت از کتاب) و یا آن را  مفقود نمایند باید در درجه اول عین کتاب را (خریداری یا کپی از مراکز آموزشی دیگر) تهیه کند و یا  چنانچه مقدور نبود معادل قیمت آن (به بهای  روز به تشخیص کارشناس کتابخانه ) باضافه هزینه های مربوط به فهرست نویسی و آماده سازی را بپردازند.

تبصره 3) برای تمرکز امور امانت کتاب و حفظ اموال دولت جمهوری اسلامی ایران و رعایت نظم در کتابخانه ، مسئولیت امانت کتاب و پس گرفتن آن بر عهده کارکنان بخش امانت هر کتابخانه که زیر نظر یک فرد مسئول انجام وظیفه می نمایند، می باشد.

تبصره 4) روزها و ساعات  امانت کتاب به تشخیص مسئولان هر کتابخانه به اطلاع استفاده کنننده گان خواهد رسید.

 
 

     فصل سوم :  کتابها و منابعی که به امانت داده نمی شوند :

  کتاب های مرجع شامل: دائره المعارف ها ، واژه نامه ها ، سالنامه ها ، مجموعه قوانین ،کتابشناسی ها،         فهرست ها، مقاله نامه ها، اطلس ها و نقشه های جغرافیایی ، کتابهای قطع بلند و مجموعه های چند           جلدی ، مجله های علمی و صحافی ها

 پایان نامه ها ، چکیده نامه ها ، مجموعه اسناد و مدارک ،  CD ها و دیسکت ها

       ماده 5) در صورتی که قرائت کننده بدون مجوز و انجام مراحل لازم اداری کتاب و یا هر نوع منابع  دیگر را از تالارهای کتابخانه خارج کند برای یک نیمسال تحصیلی از خدمات کتابخانه محروم خواهد شد.

      ماده 6) دانشجویان یا مراجعه کنندگان به کتابخانه های دانشگاه از سایر مؤسسات دولتی و دانشگاهی که برای تحقیق در موضوعی خاص به کتابخانه مراجعه می کنند، در صورت موافقت رئیس کتابخانه می توانند از  منابع کتابخانه در تالار مربوطه استفاده نمایند.

        ماده7)  هر نوع انجام امور امانت کتاب (اعم از طرح غدیر ـ امانت بین کتابخانه ها و یا  هر عنوان دیگر) با توجه به مقررات و دستور العمل ها و آئین نامه هایی که در رابطه با آن   وجود دارد منحصراً  از طریق بخش امانت کتابخانه ها صورت خواهد گرفت.